Zoeken naar wijsheid

Het graanoffer – volmaakte toewijding

Beschrijving van het offer

Naast het brandoffer kon de Israëliet een graanoffer brengen. Het bestond uit fijn meel of fijngewreven graankorrels, met olie, reukwerk en zout, maar zonder gist of honing.
Het kon worden klaargemaakt op verschillende manieren: gewoon als meel of als geroosterde aren met fijngewreven graankorrels, overgoten met olie, maar ook gekookt of gebakken op een bakplaat of in een oven.

De betekenis van het offer

Zoals al eerder gezegd, verwijzen alle offers naar Jezus. Daar zoeken we ook bij dit hoofdstuk naar wat de beschrijving van dit offer ons over hem zou kunnen vertellen. Daarbij laten we niet onze fantasie de vrije loop, maar zoeken we de betekenis van de beeldspraak die in de Bijbel gebruikt wordt.

Fijngemalen graan

Graan is in de Bijbel soms een beeld van het leven of lichaam van de mens, waarmee hij goede dingen tot stand kan brengen. In bijbelse taal: waarmee hij vrucht kan dragen. Bij een offer van graan, dat bedoeld is als illustratie van Jezus, ligt dan de nadruk op het feit dat hij mens was. Maar hij is wel een volmaakte mens.
Het stampen of malen van de korrels kun je dan beschouwen als zowel een onderzoek naar als een demonstratie van de kwaliteit van de korrels. Eventuele gebreken of rot in de korrel zouden blootgelegd worden. Maar het overtuigende bewijs is geleverd: het is werkelijk graan van een heel goede kwaliteit.

Dat is ook één van de bedoelingen van de verhalen over het leven Jezus. Hij is de beloofde koning, maar ook de bereidwillige knecht. Enerzijds is hij de volmaakte mens, maar bovenal is hij Gods zoon.

De vier evangeliën maken ons duidelijk: Jezus is in alle opzichten volmaakt. Hij kon op geen enkele overtreding van Gods wet betrapt worden. In woorden en daden en gedachten was hij aan God toegewijd. Er was zelfs geen spoor van zonde in hem. Satan vond in Jezus geen enkel aanknopingspunt, dat hij kon gebruiken om hem tot zonde te verleiden of hem er zelfs maar over te laten denken een zonde te begaan. Hij koos altijd voor wat paste bij Gods karakter. Daarom zei God: Dit is mijn geliefde Zoonin hem vind ik vreugde.

Olijfolie

Het meel beeldde de menselijke natuur van Jezus uit. De olie illustreert het feit dat hij leefde door door de kracht van de Heilige Geest.
Bij alles wat Jezus deed – de woorden die Hij sprak, de daden die Hij deed, zoals het genezen van mensen, het uitwerpen van demonen en het offeren van zijn eigen lichaam – stond hij onder de leiding van de Heilige Geest.

Wierook

Het reukwerk vertelde iedereen, dat dit offer een welriekende geur voor de Heer was. Het reukwerk was voor God bestemd, het werd geheel aan God gegeven. Dat laat zien, dat de eerste en belangrijkste reden waarom Jezus naar de aarde kwam was: God eer geven. De eer, die de mensheid hem niet bracht, werd door de mensgeworden Zoon van God namens en ten behoeve van alle mensen gebracht.

Zout

Er moest ook zout bij dit offer worden gevoegd. Als een middel om voedsel te conserveren en het bederf tegen te gaan is het een symbool van duurzaamheid. De woorden een zoutverbond, of  een met zout bekrachtigd verbond , duiden op de onveranderlijkheid van Gods verbond. We kunnen zeggen, dat het leven van Jezus God voor altijd blij maakt. Hij verheugt zich telkens als iemand de toewijding van de volmaakte mens in herinnering brengt.

Geen gist

Er was bij dit offer geen gist of zuurdeeg toegestaan. Zuurdeeg is oud deeg, waarin het proces van verzuring, van bederf, is gestart. Door het zuurdesem start ditzelfde proces in nieuw deeg, waardoor het brood gaat rijzen. Het werk van het zuurdeeg wordt alleen gestopt door de hitte van het vuur.
We kunnen begrijpen dat zuurdeeg in de Bijbel wordt gebruikt om het kwaad en de zonde uit te beelden. Maar we begrijpen dan ook, dat bij dit offer geen zuurdeeg aanwezig mocht zijn, wat Hij die in dit offer geïllustreerd wordt, kende geen zonde.

Geen honing

Honing of vruchtenstroop illustreert het zoete dat de wereld aan de mens kan geven. En dat is goed zolang je alles in je leven ontvangt als gave uit Gods hand . Maar de dingen van deze wereld die het meest attractief zijn voor de mens – macht, welvaart, eer van mensen  – weerhouden ons ervan te luisteren naar God en hem te gehoorzamen. Denk maar aan de tuin van Eden! De mens werd voorspoed beloofd, wijsheid, aanzien – en we weten het resultaat.
Is het dan verkeerd om te verlangen naar gezondheid en voorspoed en om voor God en mensen van betekenis te zijn? En inderdaad, dat zijn zoete dingen in het leven, om van te genieten. Maar zijn het ook de belangrijkste dingen? Hoe reageren we als het leven andere dingen brengt? De profeet Habakuk maakt het volgende gedicht:

Al zal de vijgenboom niet bloeien,
al zal de wijnstok niets voortbrengen,
al zal de oogst van de olijfboom tegenvallen,
al zal er geen koren op de akkers staan,
al zal er geen schaap meer in de kooien zijn
en geen rund meer binnen de omheining –
toch zal ik juichen voor de HEER,
jubelen voor de God die mij redt.

Een dergelijke toewijding, die niet uit is op beloning, zien we bij Jezus. Zo leefde hij, zo stierf hij. Hij was niet op  zichzelf gericht en “de wereld” trok hem niet in het minst aan – lees het verhaal over de verzoeking in de woestijn  maar. Jezus was puur en totaal toegewijd aan God, gehoorzaam tot de dood, hoewel hij als gewoon mens onder gewone mensen leefde.

Een offer voor God

Een deel van het offer was voor God. Het werd als een gedenkoffer verbrand op het altaar. Een ander deel was voor de priesters. Maar het bijbehorende reukwerk werd niet verdeeld. Dat was in z’n geheel voor de Heer. Dit geeft aan, dat Jezus in de wereld gekomen was om God te behagen. Zijn woorden Zoek eerst het Koninkrijk van God en al het andere zal u gegeven worden, golden zeker voor hemzelf!

Voedsel voor de priesters

Maar ook de priesters kregen een deel van het graanoffer. Alsof God samen met hen een maaltijd deelde. Bedenk dan eens, dat de Bijbel ook over ons spreekt als priesters. Dan lijkt het toch alsof God samen met ons wil genieten van het leven van Jezus, dat door het offer wordt uitgebeeld.  Hij geniet ervan en wil dat wij er ook van zullen genieten, door nauwlettend het leven van Jezus gade te slaan. Dat kan door zijn biografie, opgetekend in de vier evangeliën, te bestuderen en te  genieten van zijn woorden en daden, die voor de mensen om hem heen weldadig en een voorbeeld voor ons.

De uitwerking van het offer

De invloed van dit offer is enorm. Alles wat met het graanoffer in aanraking kwam, werd heilig. Ook hierin zien we Jezus. Hij was ontoegankelijk voor het kwaad, maar ieder die hem ontmoette werd veranderd. Dat zal het resultaat zijn in ons leven als we de Bijbel bestuderen met de bedoeling om hem te ontmoeten: we zullen delen in zijn heiligheid. We krijgen deel aan de goddelijke natuur.

Schuiven naar boven